قرطبه ، كه از مراكز علمى اندلس بود ، متولّد شد . وى در سال 595 هجرى برابر 1198 ميلادى ، در سنّ 72 سالگى وفات يافت . ابن رشد بسيارى از كتابهاى منطق ارسطو را شرح كرده است . كتابهاى او در منطق عبارتند از : 1 . « الضرورى في المنطق » . 2 . چند مقاله در قياس ، و مقدّمهء مطلقه ، و قياسات شرطى . 3 . « تهافت التهافت » كه ردّ بر تهافت الفلاسفهء غزالى است . 8 . « شيخ شهاب الدّين سهروردى زنجانى » معروف به شيخ اشراق : وى در تاريخ 545 يا 550 هجرى قمرى متولّد و در سال 581 وفات يافته و مقتول گرديده است . او مؤسّس مكتب اشراق است و فلسفه خود را به عنوان « نور » و « ظلمت » بنا نهاد . در كتب زير مباحث منطقى را عنوان كرده : 1 . « حكمة الاشراق » ؛ 2 . « تلويحات » ؛ 3 . « مطارحات » . 9 . « محمّد بن محمّد خواجه نصير الدّين طوسى » : وى به خواجه نصير و محقّق طوسى مشهور است . خواجه در سال 597 هجرى در طوس متولّد شد و در سال 672 ه . ق در سنّ 75 سالگى وفات يافت . وى يكى از مدافعان سرسخت فلسفهء مشّاء بوده و با واسطه ، شاگرد شيخ الرئيس است . كتب منطقى او عبارت است از : 1 . « اساس الاقتباس » گرچه اين كتاب فارسى است ، ولى عباراتش تمام سنگين و علمى است . اين كتاب از مفصل‌ّترين كتابهاى منطقى است . 2 . « شرح اشارات ابن سينا » . 3 . متن كتاب « الجوهر النضيد » . 10 . « جمال الدّين حسن بن يوسف بن علّى بن مطهّر حلّى » : وى به علّامهء حلى ، آية اللّه على الاطلاق ، جامع معقول و منقول و حاوى فروع و اصول مشهور است . از معاصران خواجه طوسى بوده است . وى در تاريخ 648 هجرى متولّد و در سال 726 هجرى وفات يافت . وى در زمان سلطان خدابنده زندگى مىكرده و مشهورترين اثر منطقى او ، كتاب ارزشمند و گرانسنگ « الجوهر النّضيد » است . 11 . « قطب الدّين محمود بن محمّد رازى » : وى از شاگردان علّامهء حلى بوده و در سال 776 ه . ق در دمشق وفات يافته است . از فقها ، اصوليّين و حكماى اماميه به شمار مىرود . كتب منطقى او عبارت است از :